Inloggen als lid Inloggen als clubbestuurder

Paarse heide in bloei: de 5 mooiste heidewandelingen in Vlaanderen

Wandelen langs de bloeiende paarse heide.

De zomer loopt stilaan op zijn einde, maar de natuur krijgt nog één keer een prachtige zomerse kleurboost. Vanaf augustus begint de struikhei te bloeien en verandert het landschap geleidelijk in een zee van paars. De exacte bloeiperiode verschilt van jaar tot jaar en van gebied tot gebied, maar vooral in de tweede helft van augustus kan je op heel wat plaatsen genieten van uitgestrekte paarse heidevelden. En dat levert niet alleen mooie plaatjes op, maar ook heerlijke wandelingen. De bloeiende struikhei zorgt voor een bijzonder landschap waarin paarse heidevelden, groene bossen en stille vennen elkaar afwisselen.

Het goede nieuws? Je hoeft niet ver te reizen om van dit paarse spektakel te genieten. Van de uitgestrekte Kalmthoutse Heide tot de heidevelden in de Limburgse Kempen: wij zetten enkele van de mooiste heidegebieden en wandelingen in Vlaanderen voor je op een rij.

Tekst: wandel.be - Foto's: Visit Limburg, Toerisme Antwerpen, Landschapspark De Merode, Visit Lommel, Ellen Jacobs.

Wanneer bloeit de heide?

De paarse heide is een typisch beeld van de late zomer. De struikhei begint doorgaans vanaf begin augustus te bloeien en zorgt enkele weken lang voor een kleurrijk schouwspel. De beste kans om de paarse heide in volle bloei te zien? Half augustus tot begin september.

De exacte bloeiperiode verschilt wel van jaar tot jaar. En ook weersomstandigheden zoals temperatuur en neerslag hebben invloed op het moment waarop de eerste bloemen verschijnen en hoe lang de bloei aanhoudt. Bovendien staat de heide zelfs binnen één natuurgebied niet overal op hetzelfde moment in bloei.

Wil je de paarse heide op haar mooist zien? Plan je wandeling dan bij voorkeur in de tweede helft van augustus en houd rekening met de actuele bloeistand.

1. Kalmthoutse Heide

Wie aan wandelen op de heide denkt, komt al snel uit bij de Kalmthoutse Heide. In het grensoverschrijdende natuurgebied wisselen uitgestrekte heidevelden, vennen, bossen en landduinen elkaar af. Het hele jaar door is het een fijne wandelbestemming, maar tijdens de bloeiperiode (doorgaans tussen half augustus en half september) krijgt het landschap een extra kleurrijke dimensie.

Wandelaars worden er getrakteerd op maar liefst 28 bewegwijzerde routes die je door het gebied loodsen. Een mooie indruk van de Kalmthoutse Heide krijg je op deze 12 kilometer lange suggestiewandeling. Onderweg ontdek je onder meer het Stappersven, een van de grootste heidevennen in Vlaanderen. Vanaf uitkijktoren De Stapper kan je bovendien genieten van een prachtig uitzicht over het omliggende landschap.

Wandelen op de Kalmthoutse Heide.

2. Nationaal Park Hoge Kempen

Eén van de bekendste heidegebieden in Vlaanderen is het Nationaal Park Hoge Kempen. Het park is het hele jaar door een prachtige wandelbestemming, maar de paarse heide geeft het landschap op het einde van de zomer nog een extra kleuraccent. Van midden augustus tot midden september zorgt de bloeiende heide hier voor een paars gekleurd landschap. Enkele wandeltips:

Meer wandelinspiratie vind je via deze link.

Wandelen op de Mechelse Heide.

3. Landschapspark De Merode

Op de grens van Antwerpen, Vlaams-Brabant en Limburg ligt Landschapspark De Merode, een gevarieerd landschap van bossen, heide, vennen en landbouwgebieden. Rond de abdij van Averbode en het natuurgebied Gerhagen kan je verschillende wandelroutes combineren met de rust van het uitgestrekte landschap.

Wist je trouwens dat het natuurgebied Gerhagen werd uitgeroepen tot het eerste officiële stiltegebied van Vlaanderen? Wie de combinatie van bos en heide wil ontdekken, kan onder meer kiezen voor de onmisbare tocht de Norbertijnenwandeling. Een overzicht van andere wandelroutes vind je hier.

Wandelen langs paarse heide in Averbode, De Merode.

4. Nationaal Park Bosland

Op zoek naar meer dan alleen paarse heide? In en rond het Limburgse Nationaal Park Bosland wisselen heide, zandduinen, bossen en vennen elkaar af. Vooral in en rond Lommel kan je verschillende landschappen combineren tijdens één wandeling.

  • Op de Heuvelse Heide in Lommel wandel je langs heide, bos en een waterplas. Vanaf jachthaven De Meerpaal kan je kiezen uit verschillende wandelroutes, waaronder tochten van 7 en 9 kilometer.
  • Ook het Kattenbos is een aanrader. De 7,7 km lange kijkwandeling neemt je mee langs verschillende landschappen en uitkijkpunten.
  • En dan is er natuurlijk nog de Lommelse Sahara, waar zand, bos en heide samenkomen. Wie wat langer op pad wil, kan kiezen voor deze tocht van bijna 12 kilometer langs onder meer de Bleker- en Riebosserheide.
Wandelen in Nationaal Park Bosland.

5. De Teut en Ten Haagdoorn

We blijven nog even in Limburg, want ook De Teut en Ten Haagdoorn zijn echte aanraders voor wie van heide houdt. De twee natuurgebieden maken deel uit van De Wijers, het bekende vijvergebied in Midden-Limburg. Naast uitgestrekte heidevelden ontdek je er ook bossen, vennen en open landschappen.

Wie de benen wat meer wil strekken, kan kiezen voor de 24 kilometer lange dagstapper. Tijdens deze stevige tocht ontdek je het unieke ecosysteem van de streek en zorgt de bloeiende heide uiteraard voor een paarse gloed.

Wandelen op de heide in Zonhoven.

Extra tips voor wie maar niet genoeg krijgt van de paarse heide

Maldegemveld (Oost-Vlaanderen)

In Oost-Vlaanderen kan je op pad in het Maldegemveld, een afwisselend landschap van paarse heidevlekken, bossen en landbouwpercelen. Natuurpunt stippelde er onder meer wandelingen van 4,2 en 8 kilometer uit. Met wat geluk spot je onderweg een van de vele damherten die er zich vestigen.

Bulskampveld (West-Vlaanderen)

In West-Vlaanderen is het provinciedomein Bulskampveld een mooie optie. In het Heideveld – Bornebeek wandel je over knuppelpaden en langs gallowayrunderen. Geef je ogen de kost dankzij de vele libellen en waterjuffers op het grote ven.

Heidebos (Oost-Vlaanderen)

Ook in het noorden van Oost-Vlaanderen kan je de paarse heide opzoeken. In het Heidebos op de grens van het Meetjesland en het Waasland wisselen dennenbossen, berken-eikenbos en struikheide elkaar af.

Waarom ziet dit landschap er eigenlijk zo uit?

Een uitgestrekt paars heidelandschap lijkt misschien puur natuur, maar het is voor een groot deel het resultaat van een eeuwenlange wisselwerking tussen mens en natuur. Door het kappen van bossen, begrazing en het gebruik van arme zandgronden ontstonden open landschappen waarin heide goed kon gedijen.

Zonder beheer zou de heide geleidelijk dichtgroeien met grassen, struiken en jonge bomen. Daarom wordt er vandaag actief beheerd, bijvoorbeeld door schapen en runderen te laten grazen en op sommige plaatsen bomen en struiken te verwijderen. Zo blijft het open heidelandschap behouden én krijgen planten en dieren die van deze bijzondere biotoop afhankelijk zijn de ruimte die ze nodig hebben.

Wandelen op de heide.

Wandelen door de heide? Zo draag je zorg voor de natuur

De paarse heide is prachtig, maar ook kwetsbaar. Blijf daarom op de aangeduide wandelpaden, pluk geen bloemen en laat geen afval achter. Volg in elk natuurgebied de plaatselijke richtlijnen en houd je hond waar nodig aan de lijn. Zo kunnen zowel de natuur als andere wandelaars blijven genieten van dit bijzondere landschap.

Klaar voor een paarse wandeling?

De wandelschoenen aan, de heide op en genieten maar. Ontdek in onze wandel.be-kalender een wandeltocht bij jou in de buurt en trek eropuit wanneer de heide op haar mooist is.

Andere artikelen